Бұл беттегі ұзақ мерзімді микрокредит — кемінде үш айға жасалып, негізгі қарыз бен сыйақы бірнеше бөлікпен қайтарылатын шарт. Жарнамада «12 айға дейін» деп жазылғаны жеткіліксіз. Егер бүкіл берешек соңғы күні бір рет төленсе, ол ай сайынғы кесте емес және қарыз алушыға бір күнде үлкен сома жинау қажет болады.
Жалақыға дейінгі қысқа қарыздан айырмашылығы
Қысқа микрокредитте негізгі қарыз бен сыйақы көбіне мерзім соңында бір төлеммен жабылады. Кестесі бар өнімде берешек ай сайын азаяды. Бұл отбасылық бюджетке түсетін жүктемені бөледі, бірақ міндетті күндердің саны көбейеді және ұзақ мерзім жалпы артық төлемді өсіруі мүмкін. Сондықтан жарнамадағы күндік пайызды ғана емес, ЖТСМ-ді, әр төлемнің сомасын және барлық қайтарылатын соманы салыстыру керек.
| Белгі | Кесте бойынша өтеу | Мерзім соңындағы бір төлем |
|---|---|---|
| Төлем саны | шарт қосымшасында бірнеше күн бар | бір ғана қайтару күні |
| Бюджетке әсері | шығыс бірнеше айға бөлінеді | барлық сома бір мезетте керек |
| Салыстыратын дерек | айлық төлем, ЖТСМ, жалпы сома | соңғы төлем мен ұзарту шарты |
| Негізгі қауіп | кестедегі кез келген күнді өткізіп алу | соңына дейін ірі соманы жинай алмау |
Кестенің шынайы екенін қалай білуге болады
Сайттағы калькулятор алдын ала бағалауға ғана жарайды. Құқықтық маңызы бар құжаттар — жеке шарттар мен төлем кестесі тіркелген қосымша. Өтінімді растаудан бұрын шарт жобасын ашып, төлем күндерін, сомаларын, негізгі борыш пен сыйақының бөлінісін, аннуитеттік немесе сараланған өтеу тәсілін және жалпы қайтарылатын соманы табыңыз. Интерфейс алты айды көрсетіп, құжатта бір ғана төлем тұрса, құжаттағы нұсқа қолданылады.
Аннуитеттік тәсілде жалпы айлық төлем шамалас болады, бірақ оның ішіндегі негізгі қарыз бен сыйақының үлесі өзгереді. Сараланған кестеде негізгі борыш көбіне тең бөлінеді, сондықтан бастапқы төлемдер жоғары, кейінгілері төмен болады. Бір тәсілді атауына қарап тиімді деуге болмайды: бірдей сома мен мерзімдегі жалпы төлемді салыстыру қажет.
Өтінім бермей тұрып есептелетін төрт көрсеткіш
- Қауіпсіз айлық төлем. Расталған табыстан баспана, азық-түлік, жол, салық және басқа кредит төлемдерін шегеріңіз. Қалған ақшаның бәрін қарызға жұмсамай, күтпеген шығынға қор қалдырыңыз.
- Толық құны. Кестедегі барлық төлемді қосып, қолға тиетін соманы шегеріңіз. Сақтандыру, комиссия немесе қосымша ақылы қызмет болса, оны бөлек есептеңіз.
- Кешігу салдары. Өсімпұлдың қалай есептелетінін, қашан мерзімі өткен берешек пайда болатынын және қайта құрылымдауға қай арнамен жүгінуге болатынын оқыңыз.
- Мерзімінен бұрын өтеу. Өтініш керек пе, жаңа кесте қашан беріледі және сыйақы қалай қайта есептеледі — соны анықтаңыз.
Неліктен шағын айлық төлем жаңылыстыруы мүмкін
Мерзім ұзарған сайын айлық төлем төмендеуі мүмкін, бірақ сыйақы ұзақ уақыт есептеледі. Сол себепті 24 айлық ұсыныс бюджетке жеңіл көрініп, 12 айлық нұсқадан қымбатқа түсуі ықтимал. Екі сценарийді теңгемен салыстырыңыз: айлық төлем, толық қайтарылатын сома және алғашқы үш не алты айдан кейінгі қарыз қалдығы. Табысыңыз тұрақсыз болса, қолжетімді ең жоғары лимитті емес, нақты мақсатқа жететін ең аз соманы қарастырған дұрыс.
Қол қою алдындағы тексеру тізімі
- заңды тұлғаның атауы қолданыстағы МҚҰ лицензиясының иесімен сәйкеседі;
- жеке шарттарда сома, мерзім, мөлшерлеме, ЖТСМ және толық қайтарылатын сома бар;
- кестеде нақты күні көрсетілген бірнеше төлем жазылған;
- ақша қай шотқа түсетіні және әр төлемнің қалай расталатыны түсінікті;
- міндетті емес ақылы қызметке келісім алдын ала белгіленбеген;
- мерзімінен бұрын өтеу, кешігу және шағым беру тәртібі көрсетілген.
Шартты, кестені, ақша түскенін растайтын құжатты және барлық түбіртекті сақтаңыз. Соңғы төлемнен кейін жеке кабинетте қалдықтың нөл болғанын тексеріп, қажет болса берешек жоқтығы туралы анықтама сұраңыз. Бұл жарнамадағы «автоматты түрде жабылады» деген сөзден сенімдірек.
Қай кезде басқа шешім дұрыс
Микрокредит күнделікті бюджеттің тұрақты тапшылығын жабуға немесе қарызды азайту жоспарынсыз басқа қарызды өтеуге арналмаған. Нақты тауар алсаңыз, бөліп төлеу мен банк кредитін; кәсіпке ақша керек болса, маусымдық түсімді ескеретін бизнес микрокредитін салыстырыңыз. Қолданыстағы кешігу кезінде алдымен қазіргі кредиторға жүгінген жөн. Жаңа қарыз кредит тарихын бірден түземейді және борыш жүктемесін ұлғайтуы мүмкін.
Жиі қойылатын сұрақтар
Үш айдан басталатын мерзім ай сайын төленетініне кепіл ме?
Жоқ. Кей өнімде ұзақ мерзім болса да, соңында бір төлем жасалады. Бірнеше күні мен сомасы бар жеке кесте қажет.
Күндік мөлшерлеме маңызды ма, әлде ЖТСМ ме?
Толық құнды салыстыру үшін ЖТСМ мен жалпы қайтарылатын соманы пайдаланыңыз. Мерзімі мен кестесі көрсетілмеген күндік пайыз түпкілікті артық төлемді ашпайды.
Қарызды ерте жабуға бола ма?
Көп жағдайда болады, бірақ рәсімі әртүрлі. Өтініш қажет пе, сыйақы қалай қайта есептеледі және жаңартылған кесте қашан берілетінін тексеріңіз.
Неліктен соңында бір төлем жасалатын ұзақ қарыздар жоқ?
Үш айдан басталатын мерзімнің өзі борыштың бөліп өтелетінін дәлелдемейді. Жарияланған шартта бүкіл берешекті мерзім соңында бір рет өтеу көзделсе, витринада бірнеше ай көрсетілгеніне қарамастан, мұндай өнім іріктеуге қосылмайды.
Сұрақтар мен пікірлер
Әзірге пікірлер жоқ. Бірінші болып пікір қалдырыңыз!