2025 жылдың соңында цифрлық теңге тек пилоттық жоба болудан қалды. Ұлттық банк базалық цифрлық қаржы инфрақұрылымы, құқықтық база және банктермен өзара іс-қимыл платформасы аяқталғанын хабарлады. Цифрлық теңге эмиссиясы 330 млрд ₸-ден асты, ал нысаналы жұмсауды бақылау мемлекеттік қаржының 100-ден астам жобасында қолданылды.
Нақты қандай жұмыс атқарылды
2025 жылдың қорытындысында цифрлық теңге мемлекеттік сатып алу, субсидиялау және Ұлттық қордан қаржыландыру жобаларында пайдаланылды. Бағдарламаланатын талаптар ақшаның мақсатын бақылауға және оны нақты жоба аясында жұмсауға мүмкіндік береді.
| Бағыт | 2026 жылдың басындағы нәтиже |
|---|---|
| Инфрақұрылым | цифрлық теңге платформасы және банктермен ықпалдасу құрылды |
| Құқықтық орта | базалық реттеу қалыптасты |
| Эмиссия | 330 млрд ₸-ден астам |
| Мемлекеттік қаржы | нысаналы бақылауы бар 100-ден астам жоба |
| 2026 жыл | мемлекеттік шығындарды кезең-кезеңімен қосу |
Дереккөз: Ұлттық банктің 2026 жылғы 29 қаңтардағы ресми хабарламасы.
Цифрлық теңге деген не
Цифрлық теңге — Ұлттық банк міндеттемесі болып саналатын ұлттық валютаның цифрлық нысаны. Ол жаңа валюта да, криптовалюта да емес: бір цифрлық теңге бір кәдімгі теңгеге тең. Ол қолма-қол және қолма-қол емес ақшаны толықтырады.
Пайдаланушы цифрлық теңгені банк немесе қосылған қолданба арқылы пайдалана алады. Операция платформасында қажет болған жағдайда қаражаттың мақсатына байланысты талап қойылады.
Картадағы ақшадан айырмасы
| Критерий | Цифрлық теңге | Банк шотындағы ақша | Криптовалюта |
|---|---|---|---|
| Эмитент | Ұлттық банк | коммерциялық банк міндеттемесі | желіге немесе эмитентке байланысты |
| Бағам | теңгеге 1:1 | теңгеге 1:1 | нарықта өзгереді |
| Мақсатты бағдарламалау | платформада қарастырылған | әдетте банк сервисі деңгейінде | смарт-келісімшартпен мүмкін |
| Мәртебе | ұлттық валюта | қолма-қол емес теңге | теңге емес |
Азаматтар мен бизнес үшін ықпалы
- мемлекеттік төлемдер мен сатып алуда ақша қозғалысы ашық болады;
- бизнес шарт орындалғанда есеп айырысуды автоматтандыра алады;
- банктер цифрлық теңгені әдеттегі қолданбаға енгізе алады;
- пайдаланушыға техникалық архитектураны білу қажет болмауы тиіс;
- құпиялық, офлайн қолжетімділік және дауды шешу тәртібі маңызды болып қалады.
Цифрлық теңге нені білдірмейді
Ол қолма-қол ақшаның жойылуын, барлық жалақының міндетті түрде CBDC-ге ауысуын немесе азаматтың әр сатып алуын автоматты бақылауды білдірмейді. Жаппай сценарийлер біртіндеп енгізіледі. «Цифрлық теңгені инвестициялық токен ретінде сатып алуды» ұсынатын сайттардан сақ болыңыз: бағамы өсетін жеке монета жоқ.
2026 жылғы жоспар
Ұлттық банк мемлекеттік шығындарды қосу жөніндегі кезеңдік жоспар туралы хабарлады. Ендігі міндет — жұмыс істейтін сценарийлерді кеңейту, қатысушылардың үйлесімділігін қамтамасыз ету және нысаналы белгілеу нақты қай жерде тәуекелді азайтатынын бағалау.
Жоба нәтижелері 2026 жылғы 15 тамызда тексерілді. Эмиссия мен жоба саны өсетіндіктен, жаңа көрсеткіштерді Ұлттық банк хабарламасынан қараңыз.
Сұрақтар мен пікірлер
Әзірге пікірлер жоқ. Бірінші болып пікір қалдырыңыз!